Fazıl Say – İnsan İnsan Şarkı Sözleri ve Yorumları

Fazıl Say’ın “İnsan İnsan” Şarkı Sözlerinde Derin Bir Anlam Yolculuğu

Müzik ve felsefenin iç içe geçtiği nadir eserlerden biri olan Fazıl Say’ın “İnsan İnsan” adlı bestesi, dinleyicisini sadece bir melodiye değil, aynı zamanda derin bir düşünce yolculuğuna çıkarıyor. Bu şarkının sözleri, yüzyıllar öncesinden gelen kadim bir bilgeliği modern bir yorumla sunarken, insanın kendi özüne dönme çağrısını fısıldıyor. Bir şarkı sözü yorumcusu olarak, “İnsan İnsan” şarkı sözlerinin her bir dizesinde saklı olan edebi ve mistik katmanları incelemek benim için her zaman büyük bir zevk olmuştur.

“İnsan” ve “Can” Kavramlarının Yeniden Keşfi

Şarkının açılış dizeleri, hepimizin hayatımız boyunca zihnimizde taşıdığımız temel sorulara işaret ediyor. Daha doğrusu, bu sorulara verilen cevapların yüzeyselliğinden, hakiki idrake geçişi vurguluyor:

İnsan insan dedikleri
İnsan nedir şimdi bildim
Can, can deyü söylerlerdi
Ben can nedir şimdi bildim

Bu dizeler, “İnsan insan dedikleri” ifadesiyle, toplumun, çevrenin veya genel kabulün “insan” hakkında söylediklerini bir kenara bırakıp, bireyin kendi içsel keşfiyle ulaştığı bir bilgeliği temsil ediyor. “İnsan nedir şimdi bildim” derken, yüzeysel tanımlamalardan öte, yaşanmışlık ve deneyimle kazanılan bir idrakten bahsediliyor. Aynı derinlik, “Can, can deyü söylerlerdi / Ben can nedir şimdi bildim” dizelerinde de kendini gösteriyor. “Can” kelimesi burada sadece biyolojik yaşamı değil, aynı zamanda ruhu, özü ve varoluşsal enerjiyi ifade ediyor. Fazıl Say’ın “İnsan İnsan” eserindeki bu ilk dizeler, dinleyiciyi ezberlenmiş bilgiden, bizzat hissedilen, yaşanan ve içselleştirilen bir farkındalığa davet ediyor.

Muhyiddin’in Bilgeliği ve Hakikatin Tezahürü

Şarkı sözlerinin ilerleyen kısımlarında, sufi geleneğin önemli isimlerinden Muhyiddin İbn Arabi’ye yapılan atıf, eserin mistik derinliğini pekiştiriyor:

Muhyiddin der hak kadir
Görünür her şey de hazır
Ayan nedir pinhan nedir
Nişan nedir şimdi bildim

“Muhyiddin der hak kadir” ifadesi, İbn Arabi’nin Vahdet-i Vücut (varlığın birliği) felsefesine bir gönderme olarak okunabilir. Bu felsefeye göre, Hak (Tanrı) her şeyde hazır ve nazırdır; her şeyde tecelli eder. “Görünür her şey de hazır” dizesi de bu ilahi tezahürün evrenin her zerresinde mevcut olduğunu dile getirir. İşte bu noktada, “Ayan nedir pinhan nedir / Nişan nedir şimdi bildim” dizeleri, kişinin bu derin idrakle görünen (ayan) ve gizli (pinhan) olanın, yani zahir ve batının ne olduğunu, varoluşun işaretlerinin (nişan) ne anlama geldiğini kavramasını ifade ediyor. Fazıl Say’ın “İnsan İnsan” şarkısı, bu sözlerle dinleyiciye sadece bir ilahi mesaj değil, aynı zamanda varoluşun gizemlerini çözmeye yönelik bir davet sunuyor.

İçsel Keşif ve İnancın Hakiki Manası

Şarkının en can alıcı mesajlarından biri, hakikatin dışarıda değil, içeride aranması gerektiği fikriyle öne çıkıyor:

Kendisinde buldu bulan
Bulmadı taşrada kalan
Canların kalbinde olan
İnanç nedir şimdi bildim

“Kendisinde buldu bulan / Bulmadı taşrada kalan” dizeleri, sufi öğretinin temel taşlarından biridir: Hakikat, insanın kendi özünde, iç dünyasında saklıdır. Dışarıda, maddiyatta, başkalarının söylemlerinde arayanlar onu bulamazlar. Bu, modern dünyanın gürültüsü içinde kaybolmuş bireye güçlü bir hatırlatmadır. Asıl arayış, benliğin derinliklerine yapılan bir yolculuktur. Ve bu içsel yolculuğun sonunda, “Canların kalbinde olan / İnanç nedir şimdi bildim” dizesiyle, inancın gerçek mahiyeti anlaşılır. İnanç, bir dogma, bir kural listesi değil; kalpte parlayan, yaşamı anlamlandıran, varoluşa dair derin bir güven ve teslimiyettir. Fazıl Say’ın “İnsan İnsan” şarkı sözleri, bu haliyle, inancın kuru bir bilgi olmaktan çıkıp, yaşamın ta kendisi haline geldiği anı anlatıyor.

Fazıl Say’ın “İnsan İnsan” eseri, sadece müzikal bir şölen değil, aynı zamanda dinleyicisini kendi varoluşsal sorularıyla yüzleştiren, derin bir felsefi metin. Bu şarkı, insanın kendisini, ruhunu ve inancını yeniden tanımladığı, içsel bir aydınlanma sürecini melodilerle ve anlam yüklü sözlerle aktarıyor. Her dinleyişte farklı bir katmanını keşfettiğimiz bu eser, hakikat arayışımızın bir yankısı olarak kalbimizde yerini alıyor.